NS PRIČE

gallery/grb novog sada
gallery/facebook icon
gallery/youtube icon
gallery/instagram icon

DUNAVSKA 6

gallery/dicgenova gvozdjara 1906-1909 680p

Spratna kuća sa osnovom u obliku ćiriličnog slova «П»,  sa blagim prelomom fasade na desnoj ivici rizalita, jer je kuća osnovom i ukupnim korpusom prilagođena staroj uličnoj matrici. Kuća ima duža dvorišna krilima koja se u dubini parcele približavaju. Na osnovu oblika svodnih konstrukcija i profilisanih kamenih konzola komunikacionog balkona, može se zaključiti da je izgrađena početkom XIX veka.

Na planu grada iz 1745. na njenom mestu vidimo objekat bez dvorišnih krila.
Znatno je stradala u Buni, 1849. godine, a današnji oblik je dobila u velikoj obnovi početkom 1850-tih.

Kuća pripada starijem graditeljskom sloju.

Na fotografiji Dunavske ulice u velikoj poplavi 1876. vidi se fasada, koja je veoma slična današnjoj, osim što na parapetima nema niša i reljefnih glava mladića sa šlemovima.

Sledeća fotografija je iz 1992. godine, gde je fasada slična izgledu iz 80-ih, a razlika u odnosu na današnji izgled je što dva krajnja leva otvora lokala tada još nisu bila spojena u jedan veliki otvor, i što plitak segmentni luk kolskog ulaza više nema ram u imitaciji kvadera.

STARO JEZGRO NOVOG SADA je proglaseno za kulturno dobro, odlukom o utvrđivanju za prostorno kulturno-istorijsku celinu – 05 br. 633-151/2008 od 17. januara 2008, „Sl. glasnik Republike Srbije“ br. 07/2008. 

Krov uličnog dela prve kuće je na dve vode, a dvorišnih krila na jednu vodu. Krov uličnog dela kuće i desnog dvorišnog krila pokriven je originalnim biber crepom, dok je dozidano levo dvorišno krilo pokriveno falcovanim crepom.

Kuća nosi stilske odlike klasicizma, koje su se očuvale uprkos brojnim obnovma u raznim periodima, sa rizalitom u širini tri središnja polukružno završena prozora.

U prizemlju je kolski ulaz, centralno postavljen, završen plitkim segmentnim lukom, u profilisanom malterskom ramu. Otvori lokala su arhitavno završeni, u profilisanim malterskim ramovima, postavljeni u osi otvora na spratu.

Na spratu se nalazi sedam prozora, tri središnja na rizalitu polukružno završena, uokvireni ramom u imitaciji kvadera, a još po dva sa svake strane rizalita u profilisanim malterkim ramovima, nadvišeni arhitravnim fontonima na vitičasti konzolama. Ispod svakog prozora su dekorisani parapeti sa pravougaonim nišama u kojima su glave sa šlemovima u visokom reljefu.

Fasadno platno je u prizemlju horizontalno fugovano, a na spratu je ravno malterisano, i završava se frizom sa tavanskim otvorima u vidu rozeta u osama prozora na  spratu, na koji se nastavlja profilisani potkrovni venac.

Fasada ove kuće se vidi na malom broju starih razglednica jer se nalazi na samoj blagoj krivini ulice, pa je zato fasada kuće sa blagim prelomom na desnoj ivici rizalita. Naredna fotografija je iz 1904. ili 1905. godine, jer vidimo tek završenu kuću na broju 27, dok iznad lokala sa leve strane ove kuće još nije postavljena tabla. 

Kuću na broju 6 vidimo naglašenu u daljini, pretposlednju vidljivu u nizu. Nazire se središnji rizalit sa polukružno završenim prozorima i kapijom, dakle izgled sličan kao na prethodnoj fotografiji.

Sve prostorije u prizemlju su pod svodnim konstrukcijama tipa poluoblice i pruske kape, što može videti u lokalima, kao i kod kolskog ulaza. Kolski ulaz 1994. godine, pre rekonstrukcije, i danas.

Iz arhiva Zavoda za Zaštitu spomenika kulture

Grada Novog Sada (V.M. 90/8, 1992.)

Iz arhiva Zavoda za Zaštitu spomenika kulture

Grada Novog Sada (O.Z. 5/14, 1994.)

Realizaciju ovog sajta pomogala je Uprava za kulturu Grada Novog Sada

 

Za realizaciju ovog sajta korišćeni su izvori i materijali Zavoda za zaštitu spomenika kulture Grada Novog Sada

gallery/grb novog sada
gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad

Realizaciju pomogli:

gallery/novi-sad-grb_1
gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad
gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad
gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad
gallery/logo 300x300
gallery/logo 300x300
gallery/logo 300x300

Dvorišnom fasadom dominiraju komunikacioni balkoni, sa ogradom od kovanog gvožđa, zasvođeni plitkim svodovima na više tipova profilisanih kamenih konzola, iz različitih perioda obnova. Na kraju desnog kraćeg dvorisnog krila kuće, komunikacioni balkon je povezan mostom sa levim krilom. Na slikama iz 1994. vidimo stanje slično originalnom.

gallery/dunavska 6 velika poplava 1876 680p
gallery/dunavska 6 oko 1905 680p

Na fotografiji nastaloj oko 1980. godine, pre nego što su uklonjeni trotoari u Dunavskoj, vidimo na fasadi centralni rizalit sa polukruzno završenim prozorima, i reljevima u obliku glava mladića sa šlemovima na parapetima, u osnovi sličan originalnom izgledu zgrade.

gallery/logo 300x300
gallery/dunavska 6 zzskgns 680p
gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad
gallery/dunavska 6 - zanatlija oko 1980 680p
gallery/dunavska 6 1992 680p
gallery/dunavska 6 kapija 1994-2018 680p
gallery/dunavska 6 dvoriste 1994 680p

Iz arhiva Zavoda za Zaštitu spomenika kulture

Grada Novog Sada (O.Z. 5/9, 10 i 11, 1994.)

gallery/logo-zavod-za-zastitu-spomenika-novi-sad

Današnji izgled dvorišne fasade je znatno izmenjen, jer su prostorije u prizemlju adaptirane u lokale, za koje su probijeni novi otvori, a dvorište je kompletno uređeno, popločano i opremljeno urbanim mobilijarom:

gallery/dunavska 6 dvoriste 680p
gallery/dunavska 6 krov 680p